Dorpen op drift

Herinnering paneel inundaties, evacuatie bevolking en melkvee. Afstudeer project te bezichtigen in de openbare bibliotheek Leusden.

De Duitse inval in 1940 had voor mijn woonplaats direct grote gevolgen. In het toenmalige Hamersveld, Stoutenburg, Achterveld en Leusbroek, de huidige gemeente Leusden, lag de Valleistelling (Grebbelinie), de hoofdverdedigingslinie van het Nederlandse leger.

In de verdedigingslinie werd in het najaar van 1939 al landerijen onder water gezet. Op 10 mei 1940 werden woningen en boerderijen in het schootsveld afgebrand. Ook werd de bevolking en het melkvee geëvacueerd. Een enorme logistiek operatie waaraan maandenlange voorbereidingen voorafgingen. José Huurdeman heeft over die gebeurtenissen een boek geschreven “Dorpen op drift, Leusden in de Grebbelinie 1939-1945”. Deze indrukwekkende beschrijving gaf mij de inspiratie om met dat onderwerp wat te gaan doen.

De evacuatie: van een besloten samenleving (men kwam vaak niet verder dan het volgende dorp) ineens de wijde wereld in. Angst, onzekerheid, maar ook een wereld die zich opent. Een nieuwe toekomst dient zich aan. Invloeden die je door kunt trekken naar het heden.

Nu is het zo dat onze (voor)ouders, die dit alles hebben meegemaakt, langzamerhand uit onze wereld vertrekken. Met hen vertrekken ook de herinneringen en de beelden die ze aan deze heftige tijd hebben. Herinneringen die zich als schimmen in de dagelijkse werkelijkheid manifesteren. In de werkelijkheid van nu zie je de boerderij van toen afbranden, zie je hoe je geëvacueerd werd, hoe jouw melkvee op transport ging.

Zo is door de transparantie van het glas de hedendaagse werkelijkheid te zien en door de figuratie in het glas-in-loodpaneel de schimmen van het verleden.

De Nederlandse leeuw, die ook als gevelsteen in de wederopbouwboerderijen is gemetseld, staat symbool voor de afgebrande boerderijen.

De banen blauw staan symbool voor de inundaties en water in de Valleistellingen (Grebbelinie).

Links staat de evacuatie van de bevolking afgebeeld en rechts de evacuatie van het melkvee.

De loodlijnen die schuin horizontaal lopen is te zien als de beschietingen over en weer.

 

Technieken: Glas in lood, brandschilderen, appliqué, geplaatst in een messing frame.

Afmetingen: 50 x 170 cm

 

Jubileum raam 3 klein  Jubileum raam 4 klein

Jubileum raam 1 klein  jubileum raam steen